Fizik Öğretmeni

Güneş sisteminin gezegen olarak onuncu üyesi bulundu. İlk defa 2003 yılında tespit edilen bu üye Plüton’dan daha büyük ve bir de uyduya sahip….Katalog numarası 2003 UB313 olan bu gezegene geçici olarak Xena, uydusuna Gabrielle adı verildi. Kaya ve buzdan oluşan Xena’ın çapı 2,800 km, güneşe olan uzaklığı Plüton’un uzaklığının 3 katı, Plüton’dan daha büyük ve daha sönük, yörüngesi diğer gezegenlerin yörüngesi ile yaklaşık 45o açı yapıyor. Xena’dan gelen ışığın spektrumu incelendiğinde yüzeyi Plüton’un yüzeyine çok benzediği görülmüştür.

Yeni gezegeni astronomlar ilk önce 21 Ekim 2003 tarihinde fark ettiler. Fakat gezegenin gökyüzünde hareket ettiğini fark edemediler. Ta ki 15 ay sonra 8 Ocak 2005 tarihinde gökyüzünün aynı bölgesini tekrar incelemelerine kadar….
Xena’ın keşfi Plüton’dan biraz küçük olan 2003 EL61 kot adlı cismin keşfinden sonra gerçekleşti. Son teknikler, daha önce Plüton ile hemen hemen aynı boyutlara sahip Quaoar (2002 yılında keşfedildi) ve Sedna (2004 yılında keşfedildi) gibi Xena ile aynı cisimlerin keşfine sebebiyet verdi. Bu gelişmeler göre Güneş sisteminin bu soğuk ve karanlık bölgesinde daha fazla benzer cisimlerin bulunması beklenmektedir. Bazı bilim adamları Güneş sisteminin Kupier kuşağı olarak bilinen bu bölgesinde Mars buyotlarında gezegenlerin keşfedilebileceğini söylüyorlar. 1992 yılından beri çapı 1000 km den büyük 800 kadar cisim tespit edildi.
Xena 2002 yılında, Quaoar’ı keşfeden Kaliforniya teknoloji enstitüsünde görevli Chad Trujillo ve Mike Brown ile Yale Üniversitesindeki David Rabinowitz tarafından keşfedildi.

Bu yeni keşifle birlikte hangi cisimlerin gezegen olarak tanımlanacağı tartışmaları tekrar alevlendi. Xena’nın şansı, çapının Plüton’dan (2,390km) daha büyük olması. Fakat bu bile Xena’yı gezegen olarak vasıflandırmaya yememektedir. Birçok bilim adamı Plüton dâhil Kupier kuşağında bulunan bu cisimleri sadece büyük kütleli cisimler olarak tanımlamaktadırlar.
Xena’nın bir uydusunun olması onun gezegen yapacak şart değildir. Çünkü Merkür ve Venüs’un uyduları yok ama bazı astereoidlerin etrafında dönen kaya parçalarının olduğunu biliyoruz.