Fizik Öğretmeni

Kepler Uzay Teleskopu, Samanyolu’nun bol yıldızlı bir bölgesinde dünya benzeri gezegen avcılığı yapıyor. Araç, Samanyolu’nun bol yıldızlı Cygnus Lyra Bölgesi’nde gözlem yapacağı bölgeye ilişkin ilk fotoğrafını göreve başladıktan kısa süre sonra yollamıştı.  Bu fotoğrafta milyonlarca yıldızın bulunduğu ve tarama yapacağı bölge görülüyor. Washington’daki NASA Merkezi’nden Lia LaPiana, “Kepler’in gökyüzüne ilişkin şip şak fotoğrafla milyonlarca yıldızı bir arada görmek nefes kesici.” diyor. Bu fotoğraf aslında Kepler’in görüş alanını tam olarak vermektedir. Burası 14 milyonun üzerinde yıldızdaki en az 100 bin gezegen barındırdığı düşünüldüğü için birçok aday bölge arasından seçildi.
Resmin sağ alt kısmında daha fazla yıldız bulunurken, sol üst köşede daha az yıldız bulunmakta. Sol üst köşede bizden 13 bin ışık yılı uzaktaki NGC-6791 kümesi görülüyor. Bu nedenle sağ alt kısımdaki kırmızı renk daha parlaktır. Bu fotoğraf 8 Nisan’da aracın toz kapakları açıldıktan sonra 60 saniyelik poz süresiyle alındı.

Kepler’in tarayacağı bölgeye ilişkin görülen ilk resminde NGC-6791 yıldız kümesi ile TRES-2 gezegeni gösterilmiş. NGC-6791 sekiz milyar yıl yaşında olup bizden 13 bin ışık yılı uzaklıktadır. TRES-2 yıldızının aynı adla isimlendirilmiş gezegeni ise sıcak ve Jüpiter gibi büyük bir gezegendir. Yıldızının çevresindeki dolanım süresi 2,5 gündür. Kepler işte bunun gibi gezegenleri geçiş yöntemiyle keşfedecek.
Gezegenlerin yerlerini bulmak hassas bir işlem olduğundan  fotoğraf biraz bulanık.  Bununla doymuş yıldızların sayısı en aza indirgeniyor. Doymuş yıldızlar, parlak yıldızların dedektörlerin piksellerini doldurarak asıl aranılan gezegenin bulunmamasına yol açabilir. Bu nedenle Kepler Uzay Teleskopu’nda bu etkinin azaltılması için resim bulanıklaştırılıyor.
Resmin köşelerindeki dört siyah kare, teleskopun görüş alanının vermek içindir. Bu sayede sabit bir bakış açısıyla aracın kontrolü sağlanıyor.

Kepler üç buçuk yıl boyunca seçilen bölgedeki 100 bin yıldızı tarayacak. Teleskopun dev gaz gezegenleri ve küçük karasal gezegenleri bulması asıl görevi. Yaşamsal bir bölgede bulunabilecek bir karasal gezegende göller, okyanuslar bulunabilir.  Bu nedenle uzaya gezegen avı için gönderilen en hassas teleskoptur.
Büyükçe bir alandaki yıldızların hem ışığını karartıp hem de yıldızların parlaklıklarındaki değişimleri gözlemleyecek. 95 milyon megapiksel kamerasıyla yıldızların ışığındaki milyonda 20 lik azalmaları bile ölçebilecek teknolojik yapıya sahip.
Kaynak:
www.astronomidiyari.com
www.gokbilgi.blogspot.com

Ümit Fuat Özyar
ufozyar@yahoo.com