Tren ve Tünel Sorularının Nokta Metoduyla Çözümü
Yazan : Mustafa Demir | Yayınlanma tarihi: Oca 13 2008 | Kategori: Fizik Eğitimi
Hareket konusu anlatırken, öğrencilerin tren ve tünel sorularında anlamada zorlandıklarını görürüz. Çocukların zihinlerinden geçen cümleler çok çeşitlidir.Trenler birbirini ne kadar sürede geçer? Tren tüneli ne kadar zamanda geçer? Trenler! Tüneller!.. Yardım etmek ve bu konunun anlaşılmasını sağlamak öğretmene düşer.
Bazı fizik sorularında ayrıntılar sorunun çözümünü hayal edilmesini engellerler. Soruyu basite indirgeyerek bu tip sorulardaki ayrıntılardan kurtulup, sorulanı ve çözüm metodunu net olarak görür ve uygulayabiliriz.
Bu tip sorularda ‘ nokta metodu’ ile isimlendirdiğim bir metod kullanarak öğrencileri ayrıntılardan kurtarıp kolayca anlaşılmasını sağlayabiliyorum.
Hareket konusu işlendikten sonra konuyu verirken şöyle bir yol izlenelebilir.
(Burada örnekler kavramsal olarak verilecek, ara basamaklar atlanacaktır)
Örnek 1: Birbirlerine doğru hareket eden A ve B arabaları arasındaki uzaklık x kadar olsun, bu arabalar ne kadar süre sonra karşılaşırlar?
Örnek 2: A ve B arabaları arasındaki uzaklık x kadar olsun, A arabası B arabasını ne kadar süre sonra yakalar?
Örnek 3: Ön uçları yanyana olan A ve B trenleri birbirlerini ne kadar süre sonra tamamen geçerler?
(Burada nokta metoduna geçiyoruz. Şekilde belirtilen noktalar harici kısımlar öğrencilerin yoğunlaşmasını engeller.)
Noktaların belirlenmesi ve bağıntıların kurulmasıyla bu soru kolayca çözülüyor.
• Trenler üzerindeki her bir nokta o trenle aynı hıza sahiptir.
• İki trenin birbirini tamamen geçmesi demek şekilde verilen iki noktanın aynı hizaya gelmesi demektir.
• Bu iki nokta arasındaki uzaklık trenler uzunlukları toplamına eşittir.
• Bu aşamada 1. örneğe benzetecek olursak X=lA+lB dir.
• Buradan lA+lB =(VA+VB)t bulunur
• Sonuç: t= (lA+lB)/(VA+VB)
• Mesela lA=lB=l ise ve VA=3v, VB=v ise t=2l/5v bulunur.
Örnek 4: A treninin ön ucu B treninin arkasıyla aynı hizadadır. A treni B trenini ne kadar süre sonra tamamen geçer?
• Trenler üzerindeki her bir nokta o trenle aynı hıza sahiptir.
• A’ nın B’ yi geçmesi demek şekilde verilen iki noktanın aynı hizaya gelmesi demektir.
• Bu iki nokta arasındaki uzaklık trenler uzunlukları toplamına eşittir.
• Bu aşamada 2. örneğe benzetecek olursak X=lA+lB dir.
• Buradan lA+lB =(VA-VB)t bulunur
• Sonuç: t= (lA+lB)/(VA-VB)
• Mesela lA=lB=l ise ve VA=3v, VB=v ise t=l/v bulunur.
Örnek 5: A ve B trenleri aynı hizadadır. A treni B trenini ne kadar süre sonra tamamen geçer?
• Trenler üzerindeki her bir nokta o trenle aynı hıza sahiptir.
• A’ nın B’ yi geçmesi demek şekilde verilen iki noktanın aynı hizaya gelmesi demektir.
• Bu iki nokta arasındaki uzaklık şekle göre A trenin uzunluğuna eşittir.(Buraya dikkat edelim geçecek trenin uzunluğu önemli olduğu açıkça görülüyor.)
• Bu aşamada 2. örneğe benzetecek olursak X=lA dir.
• Buradan lA =(VA-VB)t bulunur
• Sonuç: t= (lA)/(VA-VB)
• Mesela lA=l ise ve VA=3v, VB=v ise t=l/2v bulunur.
8 Responses to “Tren ve Tünel Sorularının Nokta Metoduyla Çözümü”
Leave a Reply
You must be logged in to post a comment.
on 17 Oca 2008 at 12:01 am 1 www.ossfizik.com said …
Tebrikler. Güzel isimlendirme. Soru çözerken bu metodu kullanıyorduk fakat “nokta metodu” demiyorduk. Öğrenciler için kalıcı olur.
on 22 Oca 2008 at 9:39 pm 2 veyaz said …
bilinmesi ve öğrenilmesi gereken güzel şeyler
on 22 Oca 2008 at 11:52 pm 3 Avci said …
Maksadımı aşan bir şey söylersem(sürçi lisan mı desek) bağışlayın; bana kalırsa burada, bu yazıda Sayın Mustafa Demir’ in yaptığı şey bu sitenin adına en yakışan şeydir diyorum. Eğer öğretmenler için bir site ise bu gibi yaklaşım ve konular daha sık işlenmeli. Farkı daha da belli olur. Soru çözmek ve çözümü açıklamak da fiziği öğretir ama hepsinin tabanında sunum vardır, planlama vardır. Öğrenci ve öğretmen açısından zorluklar çok farklıdır. Bizim için en önemlisi öğrenciyi kazanmaktır.
“Burada Eylemsizlik Var mı?” konusu da buna benzer idi. Benim çok hoşuma gitti; bu konu da! Tebrik ederim.
on 25 Oca 2008 at 8:31 pm 4 hasankaya_mizan said …
teşekkürler hocam güzel bir çalışma olmuş.
on 01 Şub 2008 at 1:44 am 5 Mass said …
hocam bilindik bir metodu güzel toplamış.Tebrikler
on 14 Şub 2008 at 3:32 pm 6 fizeu said …
gerçekten çok hoş bir çözüm,uzun uzadıya belki kendimizin bile anlamakta güçlük çektiğimiz konuyu öğrenciye bu kadar basite indirgemek…elinize sağlık
on 26 Mar 2008 at 3:32 pm 7 murat_han said …
ben bir öğretmen adayıyım seneye fizik öğretmenleri kervanına ben de katılıyorum.
Bu gibi konuların paylaşılmasın bana çok yararı oluyor.
on 26 Mar 2008 at 3:32 pm 8 murat_han said …
ben bir öğretmen adayıyım seneye fizik öğretmenleri kervanına ben de katılıyorum.
Bu gibi konuların paylaşılmasın bana çok yararı oluyor.